Z rynku znikają kredyty frankowe. Euro coraz silniejsze w aktywach banków – już 2,5-krotnie większy udział

„`html

Kredyty mieszkaniowe w euro – jak zmienia się rynek?

Kredyty hipoteczne denominowane w euro zyskały na znaczeniu, stopniowo wypierając z rynku rozwiązania związane z frankiem szwajcarskim. Utrzymujące się ryzyko prawne kredytów frankowych i wzrost liczby ugód przyczyniły się do szybkiego spadku liczby tych zobowiązań. Choć kredyty w euro nie są pozbawione ryzyka kursowego, to obecnie ich znaczenie systematycznie rośnie.

Zmiany w strukturze rynku kredytów walutowych

Kredyty hipoteczne rozliczane w euro obecnie wykazują większą wartość portfela niż zobowiązania frankowe. Statystyki potwierdzają, że saldo kredytów frankowych gwałtownie się kurczy, podczas gdy kredyty w euro zmniejszają się wolniej – nie obejmują ich bowiem powszechne ugody oraz pozwy. W lipcu 2019 wartość portfela hipotek frankowych sięgała jeszcze 100 mld zł, natomiast w połowie 2024 oba typy kredytów osiągnęły zbliżony poziom – około 14–15 mld zł. Najnowsze odczyty pokazują dalszy spadek kredytów frankowych do 8 mld zł.

W przypadku hipotek euro wartość portfela pozostaje wyższa i maleje w bardziej umiarkowanym tempie. To właśnie euro stało się obecnie główną walutą obcą, w jakiej Polacy zaciągają kredyty mieszkaniowe.

Rosnące zainteresowanie sprawami „eurowiczów” w sądach

W opinii prawników oraz przedstawicieli branży finansowej coraz częściej pojawiają się zapytania związane z kredytami hipotecznymi w euro. Kredytobiorcy mają do czynienia z podobnymi problemami jak posiadacze kredytów frankowych: kwestionują klauzule abuzywne oraz praktyki wyznaczania kursu przez banki. Sądy coraz chętniej uznają argumentację kredytobiorców i unieważniają umowy na podstawie analogicznych przesłanek jak przy frankach. Rosnąca liczba takich spraw wskazuje na trend, który może w najbliższym czasie przybrać na sile.

• Kredyty w euro coraz częściej są przedmiotem postępowań sądowych.
• Kredytobiorcy stawiają bankom podobne zarzuty jak „frankowicze”.
• Wzrost liczby spraw tego typu prognozowany jest w całym kraju.

Porównanie opłacalności kredytów w euro i frankach

Obecnie portfel kredytów mieszkaniowych w euro jest niemal 2,5 razy większy niż pozostała suma hipotek frankowych. Kredyty w euro stanowią około 2,4% wartości całego rynku kredytowego, podczas gdy wartość zobowiązań frankowych oscyluje wokół 1%. W tym samym czasie udział kredytów złotówkowych dynamicznie rośnie, zyskując 5,8 punktu procentowego w latach 2023–2025. Na taki rozkład wpływał przede wszystkim spadek różnic w stopach procentowych między Polską a strefą euro oraz aprecjacja złotego.

1. Kredyty w euro dominują wśród zobowiązań walutowych gospodarstw domowych.
2. Kredyty złotówkowe dynamicznie zyskują na znaczeniu.

Wpływ ryzyka prawnego na ocenę rynku

Analizując dane na temat portfela kredytowego, należy pamiętać o stosowaniu przez banki korekt ze względu na ryzyko prawne. Wysokie rezerwy tworzone na poczet sporów frankowych sprawiają, że wartość bilansowa tych kredytów jest znacznie obniżona. Dla hipotek euro poziom rezerw pozostaje niewielki. Zestawianie wartości kredytów po korektach może więc prowadzić do błędnych konkluzji o rzeczywistej wielkości rynku.

Jednocześnie, choć konstrukcja umów dla kredytów frankowych i euro jest podobna, wyzwania prawne i liczba zawieranych ugód sprawiają, że franki są dziś bardziej problematyczne dla sektora bankowego. Kredytobiorcy w euro coraz częściej podejmują działania prawne, co może zapoczątkować nową falę postępowań na rynku kredytowym.

„`